Омиладорлик ва туиш таътили. Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

Омиладорлик ва туиш таътили Rating: 8,4/10 1601 reviews

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Тунги ва қ тдаги ишнинг муддати Соат 22-00 дан то соат 6-00 гача бўлган ва қ т тунги ва қ т деб ҳ исобланади. Но қ улай ме ҳ нат шароитларидаги ишларда банд бўлган ходимлар учун иш ва қ тининг қ ис қ артирилган муддати Иш ва қ тининг ҳ афтасига ўттиз олти соатдан ошмайдиган қ ис қ артирилган муддати ме ҳ нат жараёнида со ғ ли ғ ига физикавий, кимёвий, биологик ва ишлаб чи қ аришнинг бош қ а зарарли омиллари таъсир этадиган ходимлар учун белгиланади. Ишсизлик нафа қ аси кўпи билан: ишдан ва иш ҳ а қ идан ме ҳ нат даромадидан ма ҳ рум бўлган ёки узо қ бир йилдан орти қ танаффусдан кейин ме ҳ нат фаолиятини қ айта бошлашга ҳ аракат қ илаётган шахсга ўн икки ойлик давр мобайнида йигирма олти календарь ҳ афта; илгари ишламаган ва биринчи марта иш қ идираётган шахсга эса ўн уч календарь ҳ афта мобайнида тўланади. Ме ҳ нат шароити но қ улай ва ўзига хос бўлган ишлар учун бериладиган йиллик қ ўшимча таътил Ме ҳ нат жараёнида со ғ ли ғ ига физикавий, кимёвий, биологик ва ишлаб чи қ аришнинг бош қ а зарарли омиллари таъсир этадиган ходимларга но қ улай ме ҳ нат шароитида ишлаганликлари учун йиллик қ ўшимча таътил берилади. Бу қ оидадан истиснолар Ўзбекистон Республикаси Ҳ укумати томонидан белгиланиши мумкин. Тўли қ сиз иш ва қ ти Ходим билан иш берувчи ўртасидаги келишувга биноан ишга қ абул қ илиш чо ғ ида ҳ ам, кейинчалик ҳ ам тўли қ сиз иш куни ёки тўли қ сиз иш ҳ афтаси белгилаб қ ўйилиши мумкин. Иш ва қ тидан таш қ ари бажарилган иш учун компенсация ва ҳ а қ тўлаш ушбу Кодекснинг мувофи қ амалга оширилади.

Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Ма қ бул келадиган иш Биринчи марта иш қ идираётган, касби мутахассислиги бўлмаган шахслар учун дастлабки касб тайёргарлигини талаб қ илмайдиган иш, бундай ишни топиб бериш имконияти бўлмаган та қ дирда эса, уларнинг ёши ва бош қ а хусусиятларини ҳ исобга олган ҳ олда ҳ а қ тўланадиган бош қ а иш, шу жумладан ва қ тинчалик иш ма қ бул келадиган иш деб ҳ исобланади. Ме ҳ нат со ҳ асида ўзини камситилган деб ҳ исоблаган шахс камситишни бартараф этиш ҳ амда ўзига етказилган моддий ва маънавий зарарни тўлаш тў ғ рисидаги ариза билан судга мурожаат қ илиши мумкин. Ходимлар вакиллик органларининг фаолиятига тўс қ инлик қ илишнинг та қ и қ ланиши Ходимлар вакиллик органларининг қ онуний фаолиятига ҳ ар қ андай тарзда тўс қ инлик қ илиш та қ и қ ланади. Ходим тўлайдиган неустойка ми қ дори иш берувчи тўлайдиган неустойка ми қ доридан ошиб кетиши мумкин эмас. Касаба уюшмаси қ ўмитаси ёки ходимларнинг бош қ а вакиллик органи ходим билан ме ҳ нат шартномасини бекор қ илишга розилик бериш масаласи бўйича қ абул қ илган қ арори ҳ а қ ида иш берувчига ёзма равишда хабар бериши керак, бундай хабар ме ҳ нат шартномасини бекор қ илиш ҳ у қ у қ ига эга бўлган мансабдор шахснинг ёзма та қ димномаси олинган кундан бошлаб ўн кунлик муддат ичида маълум қ илинади.


Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Иш берувчиларнинг жамоат бирлашмалари ихтиёрий жамоат ташкилотлари сифатида тузилади ва иш олиб боради, уларнинг ма қ сади и қ тисодиётни ва тадбиркорлик ташаббусини ривожлантириш ва самарадорлигини ошириш, шунингдек, давлат ҳ окимияти ва бош қ арув органларида, касаба уюшмалари ва ходимларнинг бош қ а вакиллик органлари билан ўзаро муносабатларда корхоналар ва улар мулкдорларининг манфаатларини ифода этиш йўли билан ижтимоий шерикликни амалга ошириш, хўжалик ва ме ҳ натга оид муносабатлар со ҳ асида уларнинг ҳ у қ у қ ларини ҳ имоя қ илишдан иборатдир. Ме ҳ натга оид муносабатларни бекор қ илиш тў ғ рисидаги шарт ме ҳ нат шартномасида бу шартнома иш берувчи томонидан корхона ра ҳ бари, унинг ўринбосарлари, бош бухгалтер билан, корхонада бош бухгалтер лавозими бўлмаган та қ дирда эса, бош бухгалтер вазифасини амалга оширувчи ходим билан тузилганда, шунингдек қ онунда йўл қ ўйиладиган бош қ а ҳ олларда ҳ ам назарда тутилиши мумкин; 6 янги муддатга сайланмаганлиги танлов бўйича ўтмаганлиги ёхуд сайланишда танловда қ атнашишни рад этганлиги муносабати билан. Ушбу модданинг назарда тутилган кафолатлар корхона ра ҳ бари, унинг ўринбосарлари, бош бухгалтер билан, корхонада бош бухгалтер лавозими бўлмаган та қ дирда эса, бош бухгалтер вазифасини амалга оширувчи ходим билан тузилган ме ҳ нат шартномаси мулкдорнинг алмашиши сабабли бекор қ илинган 100-модда иккинчи қ исмининг ҳ олларда ҳ ам татби қ этилади. Давлат ҳ окимияти ва бош қ арув органлари ме ҳ нат тў ғ рисидаги қ онун ҳ ужжатларига риоя этилишини текширишни қ онунда белгиланган тартибда амалга оширадилар. Ишга қ абул қ илишни расмийлаштириш тартиби Ишга қ абул қ илиш иш берувчининг буйру ғ и билан расмийлаштирилади.

Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Ходимлар вакиллик органлари аъзоларининг ме ҳ нат со ҳ асидаги қ ўшимча кафолатлари Ходимларнинг вакиллик органлари аъзоларига ўзларининг вакиллик фаолиятларини амалга оширишлари муносабати билан иш берувчи томонидан бирон бир шаклдаги таъ қ иб қ илинишдан ҳ имоя этиш кафолатланади. Бундай ҳ олда иш берувчи ме ҳ нат шартномасини синов натижаси қ они қ арсиз бўлгандагина бекор қ илиши мумкин. Ме ҳ нат шартномасининг тушунчаси ва тарафлари Ме ҳ нат шартномаси ходим билан иш берувчи ўртасида муайян мутахассислик, малака, лавозим бўйича ишни ички ме ҳ нат тартибига бўйсунган ҳ олда тарафлар келишуви, шунингдек ме ҳ нат тў ғ рисидаги қ онунлар ва бош қ а норматив ҳ ужжатлар билан белгиланган шартлар асосида ҳ а қ эвазига бажариш ҳ а қ идаги келишувдир. Ме ҳ нат шартномасини иш берувчининг ташаббуси билан бекор қ илишни касаба уюшмаси қ ўмитаси ёки ходимларнинг бош қ а вакиллик органи билан келишиб олиш Башарти жамоа келишуви ёки жамоа шартномасида ме ҳ нат шартномасини иш берувчининг ташаббуси билан бекор қ илиш учун касаба уюшмаси қ ўмитаси ёки ходимлар бош қ а вакиллик органининг олдиндан розилигини олиш назарда тутилган бўлса, шартномани бундай розиликни олмай туриб бекор қ илишга йўл қ ўйилмайди. Ишга қ абул қ илишда дастлабки синов Ме ҳ нат шартномаси қ уйидаги ма қ садда дастлабки синов шарти билан тузилиши мумкин: ходимнинг топширилаётган ишга лаё қ атлилигини текшириб кўриш; ходим ме ҳ нат шартномасида шартлашилган ишни давом эттиришнинг ма қ садга мувофи қ лиги ҳ а қ ида бир қ арорга келиши. Жинси, ёши, ир қ и, миллати, тили, ижтимоий келиб чи қ иши, мулкий ҳ олати ва мансаб мав қ еи, динга бўлган муносабати, эъти қ оди, жамоат бирлашмаларига мансублиги, шунингдек ходимларнинг ишчанлик қ обилиятларига ва улар ме ҳ натининг натижаларига ало қ адор бўлмаган бош қ а жи ҳ атларига қ араб ме ҳ натга оид муносабатлар со ҳ асида ҳ ар қ андай чеклашларга ёки имтиёзлар белгилашга йўл қ ўйилмайди ва булар камситиш деб ҳ исобланади. Йиллик қ ўшимча таътиллар Қ ўшимча таътиллар: ме ҳ нат шароити но қ улай ва ўзига хос бўлган ишларда банд бўлган ходимларга ; о ғ ир ва но қ улай табиий-и қ лим шароитларида иш бажараётган ходимларга ; ме ҳ нат тў ғ рисидаги қ онунлар ва бош қ а норматив ҳ ужжатларда, ме ҳ нат шартномасининг шартларида назарда тутилган бош қ а ҳ олларда берилади.

Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Ҳ арбий хизматга ча қ ирилган ўтган ходим резервга бўшатилган ёки истеъфога чи ққ анидан кейин, башарти, Ўзбекистон Республикаси Қ уролли Кучлари сафидан, Ички ишлар вазирлиги, Миллий хавфсизлик хизмати ва Фав қ улодда вазиятлар вазирлиги қ ўшинларидан бўшатилган кунидан бошлаб узо ғ и билан уч ой ичида ишга жойлашиш масаласида иш берувчига мурожаат этган бўлса, аввалги иш жойида ишга жойлашиш ҳ у қ у қ ига эгадир. Тарафлардан бири неустойка тўлашдан бош тортса, уни ундириш суд тартибида амалга оширилади. Ме ҳ нат дафтарчаси Ме ҳ нат дафтарчаси ходимнинг ме ҳ нат стажини тасди қ ловчи асосий ҳ ужжатдир. Байрам ишланмайдиган кунлари арафасидаги ишнинг муддати Байрам ишланмайдиган кунлари арафасида кундалик иш смена муддати барча ходимлар учун камида бир соатга қ ис қ артирилади. Бундай ишларнинг рўйхати, ов қ атланиш тартиби ва жойи ички ме ҳ нат тартиби қ оидаларида белгилаб қ ўйилади.

Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Иш ва қ ти тушунчаси Ходим иш тартиби ёки графигига ёхуд ме ҳ нат шартномаси шартларига мувофи қ ўз ме ҳ нат вазифаларини бажариши лозим бўлган ва қ т иш ва қ ти ҳ исобланади. Аввалги жамоа шартномаси, келишувининг амал қ илиш муддати тугашига қ адар уч ой мобайнида ёки бу ҳ ужжатлар билан белгилаб қ ўйилган муддатда ҳ ар қ айси тараф бош қ а тарафга янги жамоа шартномасини, келишувини тузиш юзасидан музокаралар бошлаш тў ғ рисида ёзма хабар беришга ҳ а қ лидир. Малакаси ва ме ҳ нат унумдорлиги бир хил бўлган та қ дирда қ уйидагиларга афзаллик берилади: 1 қ арамо ғ ида икки ёки ундан орти қ киши бўлган ходимларга; 2 оиласида ундан бўлак муста қ ил иш ҳ а қ и олувчи бўлмаган шахсларга; 3 мазкур корхонада кўп йиллик иш стажига эга бўлган ходимларга; 4 ишлаб чи қ аришдан ажралмаган ҳ олда олий ва ўрта махсус, касб- ҳ унар ў қ ув юртларида тегишли мутахассислик бўйича малакасини ошираётган ходимларга ва ишлаб чи қ аришдан ажралган ҳ олда олий ва ўрта махсус, касб- ҳ унар ў қ ув юртларини тамомлаган шахсларга ў қ ишни тугатгандан сўнг мутахассислиги бўйича ишлаётган та қ дирда икки йил мобайнида; 5 мазкур корхонада ме ҳ натда майиб бўлиб қ олган ёки касб касаллигини орттирган шахсларга; 6 уруш ногиронлари, уруш қ атнашчилари ва уларга тенглаштирилган шахсларга; 7 атом объектларидаги фалокатлар о қ ибатида келиб чи ққ ан оширилган радиация нурланиши билан бо ғ ли қ нурланиш касаллиги ва бош қ а касалликларга йўли ққ ан ёки шундай касалликларни бошидан кечирган шахсларга; ногиронлиги атом объектларидаги фалокатлар муносабати билан бошланганлиги ани қ ланган ногиронларга; ана шундай фалокатлар ва ҳ алокатлар о қ ибатларини бартараф этиш ишлари қ атнашчиларига, шунингдек мазкур зоналардан эвакуация қ илинган ёки кўчирилган шахсларга ҳ амда уларга тенглаштирилган бош қ а шахсларга. Ме ҳ нат тў ғ рисидаги қ онунлар ва бош қ а норматив ҳ ужжатлар билан тартибга солинмаган масалалар ме ҳ нат тў ғ рисидаги шартнома тарафларининг келишуви асосида, ўзаро келишилмаган та қ дирда эса, - ме ҳ нат низоларини кўриб чи қ иш учун белгиланган тартибда ҳ ал қ илинади. Кўрсатилган муддатни қ ис қ артиришга фа қ ат ходимнинг розилиги билан йўл қ ўйилади. Ходимлар вакиллик органларининг фаолиятини иш берувчи ёки у вакил қ илган шахслар ташаббуси билан тугатишга йўл қ ўйилмайди.

Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Бош келишув Бош келишув Ўзбекистон Касаба уюшмалари Федерацияси Кенгаши ходимларнинг бош қ а вакиллик органлари ва иш берувчиларнинг республика ми қ ёсидаги бирлашмалари ўртасида, тарафларнинг таклифига кўра эса Ўзбекистон Республикаси Ҳ укумати билан ҳ ам тузилади. Ушбу модданинг биринчи ва иккинчи қ исмида кўрсатилган ходимларга уч ой мобайнида ма қ бул келадиган иш топиб берилмаган та қ дирда, улар ишсиз деб эътироф этиладилар. Ме ҳ нат шартларини ўзгартириш, шунингдек иш жойини ўзгартириш иш берувчининг буйру ғ и билан расмийлаштирилади. Ме ҳ нат жамоаси йи ғ илишининг конференциясининг ваколатлилиги Ме ҳ нат жамоасининг йи ғ илиши, башарти унда ходимларнинг ярмидан кўпро ғ и иштирок этган бўлса, ваколатли ҳ исобланади. Мансабдор шахснинг имзоси имзонинг ҳ а қ и қ ий ва ваколатли эканлигини таъкидлаш тари қ асида корхона му ҳ ри билан му ҳ р мавжуд бўлган та қ дирда тасди қ ланади. Иш ва қ тидан таш қ ари ишларнинг энг кўп муддати Иш ва қ тидан таш қ ари ишнинг муддати ҳ ар бир ходим учун сурункасига икки кун давомида тўрт соатдан ме ҳ нат шароити о ғ ир ва зарарли ишларда - бир кунда икки соатдан ва йилига бир юз йигирма соатдан орти қ бўлмаслиги лозим. Ме ҳ нат шартномасининг тарафлар ихтиёрига бо ғ ли қ бўлмаган ҳ олатлар бўйича бекор қ илиниши Ме ҳ нат шартномаси қ уйидаги ҳ олларда бекор қ илинади: 1 ходим ҳ арбий ёки му қ обил хизматга ча қ ирилган та қ дирда; 2 шу ишни илгари бажариб келган ходим ишга тикланган та қ дирда; 3 ходимни жазога ма ҳ кум этган суднинг ҳ укми қ онуний кучга кирган та қ дирда, башарти бунинг натижасида ходим аввалги ишини давом эттириш имкониятидан ма ҳ рум этилган бўлса, шунингдек ходим суднинг қ арорига биноан ихтисослаштирилган даволаш-профилактика муассасасига йўлланган та қ дирда; 4 ишга қ абул қ илиш юзасидан белгиланган қ оидалар бузилганлиги муносабати билан, агар йўл қ ўйилган қ оидабузарликни бартараф этишнинг имкони бўлмаса ва у ишни давом эттиришга тўс қ инлик қ илса; 5 ходимнинг вафоти муносабати билан; 6 қ онунда назарда тутилган бош қ а ҳ олларда.

Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

омиладорлик ва туиш таътили

Бундай ходимлар рўйхати ва улар иш ва қ тининг ани қ муддати Ўзбекистон Республикаси Ҳ укумати томонидан белгиланади. Ишсиз шахснинг нафа қ а олиш ҳ у қ у қ и у иш қ идираётган шахс сифатида рўйхатдан ўтган пайтдан бошлаб кечи билан ўн биринчи кундан эътиборан кучга киради. Жамоа шартномасини тузиш зарурлиги ҳ а қ ида қ арор қ абул қ илиш Иш берувчи билан жамоа шартномасини тузиш зарурлиги ҳ а қ ида қ арор қ абул қ илиш ҳ у қ у қ ига касаба уюшмаси ўз вакиллик органи ор қ али, ходимлар томонидан ваколат берилган бош қ а вакиллик органи ёки бевосита ме ҳ нат жамоасининг умумий йи ғ илиши конференцияси эга. Мазкур асос бўйича ме ҳ нат шартномасини корхона мулк қ илиб олинган кундан бошлаб уч ой мобайнида бекор қ илишга йўл қ ўйилади. Ме ҳ нат со ҳ асидаги давлат бош қ аруви.


Next

Ўзбекистон Республикасининг Меҳнат кодекси (ЎзР 21.12.1995 й. 161

Вакиллик органларининг фаолияти уларни сайлаган ходимларнинг қ арорига биноан, шунингдек улар қ онун ҳ ужжатларига зид хатти- ҳ аракатлар содир этган та қ дирда эса - суд томонидан ҳ ам тугатилиши мумкин. Белгиланган муддат тугагач, жамоа шартномаси тарафлар янги шартнома тузгунча ёки амалдаги шартномани ўзгартиргунча, тўлдиргунча амалда бўлади. Асослантирилган жавоб бериш ҳ а қ идаги талабларни қ ондиришни рад этиш ходимнинг ишга қ абул қ илиш ғ айри қ онуний равишда рад этилганлиги устидан шикоят қ илишига тўси қ бўлмайди. Ме ҳ нат шартномаси: корхона тугатилиши муносабати билан; корхона ра ҳ бари билан тузилган шартномани ушбу Кодекс 100-моддасининг назарда тутилган асослардан бирига кўра; ушбу Кодекс 100-моддаси иккинчи қ исмининг кўра иш берувчининг ташаббуси билан бекор қ илинган та қ дирда касаба уюшмаси қ ўмитаси ёки ходимлар бош қ а вакиллик органининг розилигини олиш талаб этилмайди. Ишдан бўшатиш нафа қ аси Ме ҳ нат шартномаси бекор қ илинган қ уйидаги ҳ олларда ишдан бўшатиш нафа қ аси тўланади: иш берувчининг ташаббуси билан, ходим ўзининг ме ҳ нат вазифаларини бажармаганлиги сабабли шартноманинг бекор қ илиниши бундан мустасно; тарафлар ихтиёрига бо ғ ли қ бўлмаган, ушбу Кодекснинг 106-моддаси ва назарда тутилган ҳ олатларга биноан.

Next